TBMM Dışişleri Komitesi, AK Parti İstanbul Milletvekili Akif Çağatay Kılıç başkanlığında toplandı.
Toplantıya Adalet Bakanlığı, Dışişleri Bakanlığı, Ulusal Savunma Bakanlığı, İçişleri Bakanlığı ile Ulusal İstihbarat Teşkilatı Başkanlığı yetkilileri de katıldı.
Dışişleri Bakan Yardımcısı Burak Akçapar, kurulda, Finlandiya’nın NATO’ya iştirakine ait kanun teklifi konusunda, milletvekillerine bilgi verdi.
Akçapar, Finlandiya ile ikili alakaların olumlu bir çerçevede seyrettiğini belirterek, Finlandiya Cumhurbaşkanı Sauli Niinistö’nün, Kahramanmaraş merkezli sarsıntıların akabinde dayanışma sergilemek için 16-17 Mart’ta Kahramanmaraş ve Ankara’yı ziyaret ettiğini hatırlattı.
Finlandiya’nın NATO’ya İştirakine Dair Protokol’ün, Avrupa-Atlantik bölgesinin güvenliğini derinden sarsan Ukrayna Savaşı’nın bir sonucu olduğunu lisana getiren Akçapar, şöyle konuştu:
“Rusya ile 1340 kilometre hududa sahip Finlandiya, savaşın başlamasının akabinde uzun bir geçmişi bulunan savunma ve güvenlik alanındaki tarafsızlık siyasetini terk ederek NATO’ya katılma kararını aldı. Finlandiya, NATO’ya iştirak başvurusunu 18 Mayıs 2022’de sundu. NATO’ya katılmayı istek eden İsveç ve Finlandiya’nın müttefik olacakları, ülkemizin yasal güvenlik dertlerini gözetmeleri, ittifak dayanışması ruhuyla hareket etmeye başlamaları gerektiğini, sürecin başından beri en üst seviye de dahil olmak üzere vurguladık. Bu maksatla, 28-30 Haziran 2022’de gerçekleştirilen Madrid Doruğu öncesinde, bu 2 ülkeyle yaptığımız üçlü görüşmelerle terörle çabadaki kararlılıklarının vurgulanması, bu alandaki adımların ve iş birliğinin sıkılaştırılması ve savunma sanayi ihracatında ülkemize yönelik kısıtlamaları kaldırmaları emeline matuf üçlü mutabakatı imzaladık. Sürecin ilerletilmesi bakımından bir yol haritası teşkil eden bu dokümanla İsveç ve Finlandiya somut taahhüttüler üstlendiler. Taahhütler iki ana başlıktaydı. Biri, Türkiye’nin terörle uğraşına dayanak. İkincisi, savunma sanayi eserlerinde ülkemize uygulanan kısıtlamaların kaldırılması.”
DAİMİ ORTAK MEKANİZMA
Taahhütlerin hayata geçirilmesini takip için üçlü mutabakat kapsamında 3 ülke ortasında Daimi Ortak Sistem kurulduğunu söz eden Akçapar, bugüne kadar üç kere toplanan mekanizmanın Finlandiya ve İsveç’in NATO üyeliklerinden sonra da faaliyetlerini sürdürmesi konusunda tüm tarafların mutabık kaldığını bildirdi.
Akçapar, “Finlandiya, bu sürecin başından itibaren ülkemizin hassasiyet ve beklentilerini karşılamada daha hazırlıklı ve kararlıydı” dedi.
“UYGULAMAYA YANSIDIĞINI GÖRDÜK”
Bu süreçte Finlandiya’dan Türkiye’ye üst seviye ziyaretler gerçekleştirildiğini, kurumlar ortasında istişare ve temasların arttığını anımsatan Akçapar, Finlandiya’nın, ilgili mevzuatında değişiklik yaparak terör örgütüne iştiraki teşvik, teröre yardım ve tahrik ögelerini hata olarak düzenlediğine işaret etti.
Bu düzenlemenin uygulamaya yansıdığını tabir eden Akçapar, şunları kaydetti:
“Terör örgütü sembolü taşınan ve propagandası yapılan gösterilere Finlandiya polisi müdahale etti, provokatör hareketlere karşı önlemler aldılar. Dışişleri bakanlıkları ortasında terörle gayret istişareleri düzenledik. Kur’an-ı Kerim yakma eylemleri Finlandiya mevzuatına nazaran hata teşkil ediyor ve bu çeşit gösterilere Finlandiya’da müsaade verilmedi. Finlandiya, terörle uğraşta iradesini ve kararlılığını hem düzenleme hem de uygulamada ortaya koydu, istek ve taleplerimize hassas olduğunu gösterdi. Savunma endüstrisi alanındaki kısıtlamaları kaldırdı, savunma sanayi şirketlerimiz bugün Finlandiyalı şirketlerle yakın işbirliği içindeler.
Sonuç olarak, Sayın Cumhurbaşkanımız, Finlandiya Cumhurbaşkanı Niinistö’nün geçen hafta ülkemize yaptığı ziyarette Finlandiya’nın iştirak protokolünün aziz Meclisimizce onaylanmasına ait süreci başlatmaya karar verildiğini duyurdu. Finlandiya’nın üyeliğinin NATO ittifakını güçlendireceğini, tehditlere karşı ittifakta külfet paylaşımına katkıda bulunacağına, NATO’nun caydırıcılığına, bölge güvenliğine ve terörle çabadaki kararlılığımıza katkı sağlayacağına inanıyoruz. Finlandiya’yla müttefiklik münasebetimizin birebir vakitte ikili bağlantılarımızın geliştirilmesinde de katkıda bulunacağını kıymetlendiriyoruz.”
Görüşmelerin akabinde Kuzey Atlantik Antlaşması’na (NATO) Finlandiya’nın İştirakine Ait Protokolün Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun Teklifi kabul edildi.
Dışişleri Kurulu, kanun teklifine ait hazırlayacağı raporu Genel Şuraya sunacak. Teklifin, Meclis seçim hasebiyle çalışmalarına orta vermeden yasalaşması bekleniyor.